Aktualizowane co kwadrans prognozy stanu wód w rzekach i mailowe ostrzeżenia o niektórych zagrożeniach hydrologicznych, to elementy systemu HydroProg opracowanego na Uniwersytecie Wrocławskim. Z jego eksperymentalnej wersji mogą korzystać mieszkańcy Kotliny Kłodzkiej, ale naukowcy chcą, by obejmował też inne zlewnie m.in. górnej i środkowej Odry.

"System HydroProg jest systemem wczesnego ostrzegania o zagrożeniach hydrologicznych, głównie o wezbraniach czy powodziach" - powiedział PAP dr hab. Tomasz Niedzielski, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Wrocławskiego i kierownik Zakładu Geoinformatyki i Kartografii tej uczelni.

Zniszczenia na terenie wsi Kasinka Mała po przejściu nocnej nawałnicy, 6 bm. Po obfitych opadach deszczu w powiatach limanowskim i myślenickim zostało podtopionych kilkadziesiąt domów. Żywioł zniszczył także drogi i mosty. (mgo) PAP/Grzegorz Momot

Na razie system został eksperymentalnie wdrożony dla zlewni górnej Nysy Kłodzkiej. Wszyscy jej mieszkańcy mogą skorzystać z interaktywnego i aktualizowanego co 15 minut serwisu mapowego: http://www.klodzko.hydroprog.uni.wroc.pl/ Tam sprawdzą, jaki będzie stan wody w danym miejscu na rzece. W przyszłości zobaczą też, w którym miejscu rzeka może wyjść z koryta w trakcie wezbrania. "Nasz system może być skomercjalizowany i służyć w dowolnym miejscu na Ziemi. W ramach realizowanego obecnie projektu chcemy rozszerzyć go na zlewnię górnej i środkowej Odry" - tłumaczy rozmówca PAP.

System opiera się na tzw. prognozie kombinowanej, którą tworzy się jako wypadkową wielu modeli hydrologicznych. Takie modele powstają na podstawie danych uzyskiwanych z posterunków hydrometeorologicznych umieszczonych w terenie. "Modele dostarczają do systemu HydroProg prognozy stanu wody na danym wodowskazie. Jeden model pokaże niedoszacowanie, inny przeszacowanie. Celem naszego systemu jest połączenie tych różnych modeli i konstrukcja jednej prognozy. System w inteligentny sposób bierze od każdego z modeli najlepsze własności" - mówi dr hab. Tomasz Niedzielski, prof. UWr.

Kierowany przez niego Zakład Geoinformatyki i Kartografii UWr posiada kilka modeli hydrologicznych. "Powinno być ich jeszcze więcej. Dlatego zapraszamy innych naukowców i kolejne grupy badawcze, które pomogą liczyć nam prognozy z użyciem innych modeli" - wyjaśnia rozmówca PAP.

W taki sposób przygotowywane są prognozy i ostrzeżenia o zagrożeniach hydrologicznych. Wszystkie są automatycznie publikowane w czasie rzeczywistym w serwisie mapowym, który jest dostępny on-line dla wszystkich internautów, a zatem również dla mieszkańców Kotliny Kłodzkiej. Dzięki temu na bieżąco widzą oni, jakie są eksperymentalne prognozy hydrologiczne dla tego miejsca.

Tomasz Niedzielski podkreśla jednak, że z punktu widzenia obywatela najważniejsze jest to, w którym miejscu woda wyleje, jeśli nastąpi jej wezbranie. System HydroProg rozszerzono więc o moduł przestrzenny, który pozwoli określić zawczasu zasięg ewentualnych podtopień czy powodzi. "Do symulacji tych zasięgów potrzebujemy informacji przestrzennych o tym, w jaki sposób wezbrania przebiegały w rzeczywistości. Dlatego elementem systemu jest też bezzałogowy statek powietrzny, który weryfikuje trafność prognozowanych zasięgów zalania" - opisuje rozmówca PAP.

Prace nad zgłoszonym do opatentowania systemem HydroProg sfinansowało Narodowe Centrum Nauki.

PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska. Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl