Zespół europejskich naukowców zidentyfikował nowe populacje komórek macierzystych sutka, które zapewniają powstawanie, rozwój i utrzymanie różnorodnych linii komórkowych gruczołu sutkowego w trakcie ciąży i przez całe życie. Badania, których wyniki zaprezentowano w czasopiśmie Nature, zostały dofinansowane z projektu CANCERSTEM (Komórki macierzyste w zapoczątkowywaniu i rozwoju nabłoniaka), który otrzymał grant Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych dla początkujących naukowców o wartości 1,6 mln EUR z budżetu Siódmego Programu Ramowego (7PR) UE.

Biologowie od dawna starali się ustalić, które komórki macierzyste są odpowiedzialne za morfogenezę i regenerację tkanek w czasie dwóch etapów największego rozwoju gruczołu sutkowego: okresu dojrzewania płciowego oraz ciąży.

Zespół naukowców z Institut de Recherche Interdisciplinaire en Biologie Humaine et Moléculaire (IRIBHM) przy Université libre de Bruxelles w Belgii zidentyfikował dwa odrębne typy komórek macierzystych, które razem tworzą linie komórkowe utrzymujące gruczoł sutkowy: luminalne komórki macierzyste, które różnicują się w przewody mleczne lub komórki wytwarzające mleko, wydzielające wodę i inne substancje odżywcze niezbędne do zapewnienia przetrwania młodego potomstwa ssaków i komórki macierzyste dające początek komórkom kurczliwym nabłonka, które dzięki kurczeniu się kierują obiegiem mleka w drzewie przewodów mlecznych w kierunku brodawki sutkowej.

Zespół pracujący pod kierunkiem Alexandry Van Keymeulen z Université libre de Bruxelles obrał nowatorskie i zaawansowane podejście genetyczne polegające na śledzeniu linii poprzez fluorescencyjne oznaczanie różnych typów komórek gruczołu stukowego i obserwowanie ich losu w czasie. Dzięki temu naukowcy mogli precyzyjnie zdefiniować hierarchię komórkową gruczołu stukowego w warunkach fizjologicznych.

Zarówno linie komórek kurczliwych nabłonka, jak i luminalnych posiadają długowieczne unipotencjalne komórki macierzyste, które wykazują znaczne zdolności do odnowy. Mogą one rozwijać się w czasie morfogenezy oraz w ciągu cyklów ciąży.

"Byliśmy bardzo zaskoczeni i podekscytowani, kiedy odkryliśmy, że gruczoły sutkowe są utrzymywane przez dwie klasy unipotencjalnych komórek macierzystych, zapewniających odpowiednio odnowę i różnicowanie swoich linii, a nie przez pluripotencjalne komórki macierzyste" - donosi dr Van Keymeulen, autorka naczelna raportu z badań. "Te odkrycia radykalnie zmieniają naszą wiedzę na temat regeneracyjnego potencjału gruczołu sutkowego w warunkach fizjologicznych."

Wypowiadając się na temat wyników badań, autor naczelny, Cédric Blanpain z Université libre de Bruxelles, stwierdził: "Nowe odkrycia będą niezwykle ważne dla osób specjalizujących się w rozwoju, komórkach macierzystych i gruczołach sutkowych, jak również otworzą nowe ścieżki odkrywania komórek leżących u podstaw różnych podtypów nowotworów piersi, co stanowi ważną i niewyjaśnioną kwestię".

© Unia Europejska 2005 - 2011

Źródło: CORDIS

Referencje dokumentu: van Keymeulen, A. et al. (2011) 'Distinct stem cells contribute to mammary gland development and maintenance'. Nature. DOI:10.1038/nature10573