Naukowcy pracujący pod kierunkiem hiszpańskiego Uniwersytetu w Barcelonie odkryli, że niemal 60% utraty biomasy korala czerwonego w rezerwacie morskim w rejonie wysp Medes jest wynikiem kłusownictwa. Opublikowane w czasopiśmie Conservation Biology wyniki badań zwracają uwagę na wpływ kłusownictwa na rezerwat morski i rzucają nowe światło na oddziaływanie nurkowania rekreacyjnego na populacje koralowców wokół wysp Medes.

Zespół twierdzi, że stworzenie rezerwatu w rejonie wysp Medes poprawia ochronę rozmaitych gatunków morskich w ich naturalnym środowisku. Koral szlachetny, Corallium rubrum, który zasiedla Morze Śródziemne, jest poławiany wzdłuż katalońskiego wybrzeża zarówno legalnie, jak i nielegalnie. Kłusownictwo stanowi zatem największe zagrożenie dla kolonii tego bezkręgowca morskiego.

Naukowcy podkreślają, że koral szlachetny był poszukiwanym towarem za czasów starożytnych Greków i Rzymian, wykorzystywanym zwłaszcza w jubilerstwie. Niemniej wykorzystywanie korala do celów komercyjnych trwa po dziś dzień.

"Koral jest bardzo kruchym i wrażliwym organizmem o wyjątkowo powolnym tempie rozwoju, rzędu 0,3 do 0,5 mm podstawowej średnicy rocznie" - zauważa Cristina Linares z Wydziału Ekologii Uniwersytetu w Barcelonie, naczelna autorka artykułu. "W zachodnim basenie Morza Śródziemnego, za wyjątkiem niektórych z francuskich rezerwatów morskich, większość kolonii korala szlachetnego znajduje się w bardzo zbliżonej sytuacji i posiada niezwykle małe pnie."

Naukowcy prowadzili badania w latach 1992 - 2005. Monitoring objął podstawową średnicę i gęstość populacji Corallium na obszarze rezerwatu morskiego i poza jego granicami. Porównali swoje wyniki z danymi z morskich obszarów chronionych we Francji, gdzie w szczególności zakazano rybołówstwa i nurkowania.

Odkrycia ujawniły, że kolonie korala szlachetnego w rejonie wysp Medes skurczyły się; ich liczba jest mniejsza i poniżej poziomu obserwowanego na obszarach chronionych we Francji. Naukowcy twierdzą, że gatunek jest znacznie liczniejszy w granicach rezerwatu morskiego w porównaniu do obszarów oddalonych.

"Kłusownictwo wyrządza nieodwracalne straty w populacjach Corallium rubrum - wskazuje dr Linares - dlatego w celu ochrony tych populacji należy rozważyć nowe wytyczne obejmujące zakaz łowienia i nurkowania."

Wypowiadając się na temat badań, współautor Bernat Hereu, również z Uniwersytetu w Barcelonie, stwierdził: "Na wybrzeżu katalońskim koral występuje na mniejszych głębokościach niż na innych obszarach Morza Śródziemnego. To finansowo korzystne dla sektora turystycznego, ale oznacza również, że kłusownicy są w stanie dotrzeć do kolonii bez większego trudu."

Poza badaniami stosowanymi zespół zajmował się wraz z pracownikami rezerwatów przyrody w rejonie Montgrí, wysp Medes i Baix Ter odwracaniem wpływu kłusownictwa na kolonie Corallium. Doprowadzenie tych działań do końca przełoży się na nowe przepisy przewidujące konfiskatę koralowców kłusownikom i ponowne zasadzenie ich na dnie morskim.

"To tymczasowy środek zaradczy, który nigdy nie stanie się ostatecznym rozwiązaniem problemu koralowców" - zauważyła dr Linares. "To sposób na odzyskanie części koralowców, kiedy są jeszcze żywe i ponowne zasadzenie ich na skalistym substracie, stwarzając naturalne zbiorowisko zintegrowane z ekosystemem morskim."

Ponowne wprowadzenie kolonii utraconych z powodu praktyk kłusowniczych nie jest łatwym zadaniem. Naukowcy mają ważne zadanie polegające na stałym monitorowaniu kolonii, aby ustalić, czy zamienią się one w zdolne do życia populacje.

Wkład w badania wnieśli naukowcy z Francji i USA.

© Unia Europejska 2005 - 2011

Źródło: CORDIS

Referencje dokumentu: Linares, C. et al. (2011) 'Assessing the effectiveness of marine reserves on unsustainably harvested long-lived sessile invertebrates'. Conservation Biology, publikacja z dnia 18 listopada. DOI: 10.1111/j.1523-1739.2011.01795