The RationalistSkip to content


We have registered
166.345.533 visits
There are 7332 articles   written by 1064 authors. They could occupy 28943 A4 pages

Search in sites:

Advanced search..

The latest sites..
Digests archive....

 How do you like that?
This rocks!
Well done
I don't mind
This sucks
  

Casted 2966 votes.
Chcesz wiedzieć więcej?
Zamów dobrą książkę.
Propozycje Racjonalisty:
Sklepik "Racjonalisty"
 Culture »

Romantyczna i realistyczna tradycja polityczna Polski
Author of this text:

W periodykach Pressje oraz Nowa Konfederacja ukazały się ciekawe koncepcje syntezy dwóch współczesnych kluczowych nurtów politycznych: romantyczno-powstańczego z organiczno-realistycznym. Nurty te wytworzone zostały w ramach procesu odbudowy polskiej niepodległości w XIX wieku.

Jeśli idzie o ich obecność w polskim życiu politycznym XX w. możemy dokonać takiego podziału:

II RP — współobecność nurtu romantycznego oraz realistycznego

PRL — silny nurt realistyczny

III RP — silny nurt romantyczny

Wykastrowanie części tych tradycji zarówno w okresie PRL, jak i w III RP doprowadziło do zubożenia perspektywy historycznej. O ile w okresie PRL negowano doniosłość powstań w procesie odzyskania niepodległości, o tyle w okresie III RP rozwinięto kult powstań.

Pomnik Cegielskiego z inskrypcją "Praca zwycięża wszystko"
1. Pomnik Cegielskiego z inskrypcją "Praca zwycięża wszystko"

Propozycja syntezy ma sens. Warto jednak pamiętać, że polski romantyzm nie może być redukowany do wezwań insurekcyjnych. Wskazywałem w poprzednich publikacjach, że polscy romantycy na czele z Mickiewiczem są dziś dość prostacko odzytywani, że w swoich projektach politycznych byli oni często ukrytą treścią realistyczną skrytą za romantyczną formą.

Głównym jednak źródłem współczesnych nieporozumień uważam radykalne wyparcie tradycji realistycznej.

Walka o niepodległość scementowana została z dwoma nieudanymi powstaniami, które miały stać się ważnym zaczynem odbudowy niepodległości. Dziedzictwo tych powstań jest jednak nader wątpliwe. Prawdziwa praca niepodległościowa była właśnie w tym mocno dziś zapoznanym dziedzictwie organicznym.

By właściwie zrozumieć to dziedzictwo trzeba jednak pamiętać, że jej matecznikiem i stolicą nie była Warszawa czy Kraków, lecz Poznań. Praca organiczna rozpoczęła się w Poznaniu 20 lat wcześniej niż w Warszawie. I to Poznań wytworzył modelową syntezę nurtu realistycznego z romantycznym. Warszawa przeprowadziła dwa powstania zakończone klęską. Powstanie wielkopolskie zaś przeprowadzone we właściwym czasie i z odpowiednim zapleczem organizacyjnym — zakończyło się sukcesem.

 Michał Kuź („Nowa Konfederacja" nr 1 (55) /2015) zauważył: „bohaterami, od których nazwy biorą ulice i szkoły w Wielkopolsce, nie są zwykle powstańcy (a przynajmniej nie ci, którzy powstańcami jedynie pozostali), tylko społecznicy, organizatorzy życia gospodarczego, fabrykanci. (...) Nawet stary generał Dezydery Chłapowski pamiętany jest tu wcale nie za swoje przygody napoleońsko-listopadowe. Wielkopolanie widzą w nim raczej wydawcę, oddanego regionowi posła do pruskiego parlamentu i organizatora przeciwdziałającego germanizacji towarzystwa kredytowego".

By odzyskać tę zatraconą tradycję polityczną polecam świetny wykład dra Jana Przybyła — niezwykle istotny także dla naszej współczesności:



Więcej:
Krzysztof Wołodźko: Danina krwi, danina pracy
Praca organiczna a nie powstania!

 Comment on this article..   See comments (22)..   


«    (Published: 12-03-2015 )

 Send text to e-mail address..     
Print-out version..    PDF    MS Word

Mariusz Agnosiewicz
Redaktor naczelny Racjonalisty, założyciel PSR, prezes Fundacji Wolnej Myśli. Autor książek Kościół a faszyzm (2009), Heretyckie dziedzictwo Europy (2011), trylogii Kryminalne dzieje papiestwa: Tom I (2011), Tom II (2012), Zapomniane dzieje Polski (2014).
 Private site

 Number of texts in service: 945  Show other texts of this author
 Number of translations: 4  Show translations of this author
 Newest author's article: Polskie geny
All rights reserved. Copyrights belongs to author and/or Racjonalista.pl portal. No part of the content may be copied, reproducted nor use in any form without copyright holder's consent. Any breach of these rights is subject to Polish and international law.
page 9812 
   Want more? Sign up for free!
[ Cooperation ] [ Advertise ] [ Map of the site ] [ F.A.Q. ] [ Store ] [ Sign up ] [ Contact ]
The Rationalist © Copyright 2000-2018 (English section of Polish Racjonalista.pl)
The Polish Association of Rationalists (PSR)