The RationalistSkip to content


We have registered
149.740.019 visits
There are 7287 articles   written by 1062 authors. They could occupy 28732 A4 pages

Search in sites:

Advanced search..

The latest sites..
Digests archive....

 How do you like that?
This rocks!
Well done
I don't mind
This sucks
  

Casted 2962 votes.
Chcesz wiedzieć więcej?
Zamów dobrą książkę.
Propozycje Racjonalisty:
Sklepik "Racjonalisty"
Anatol France - Bogowie pragną krwi
Mariusz Agnosiewicz - Heretyckie dziedzictwo Europy
  »

Prawa socjalne - prawami człowieka [2]
Author of this text:

Dokument ten był wielokrotnie uzupełniany i rewidowany. Nastąpiło to w 1988 r. Additional Protocol (sygnowany przez 17 państw — obowiązuje od 1991). Tak samo w 1991 r. przyjęto Protocol amending the Charte — opcjonalnie uzupełniający, a w roku 1996 w istotny sposób znowelizowano dotychczas istniejącą Kartę ESC — Revised European Social Charter (została sygnowana zaledwie przez 9 państw). Od 1992 zaczął obowiązywać Additional Protocol (Protokół Dodatkowy), wprowadzający prawo równych szans i równego traktowania w sprawach zatrudnienia, zawodu, informacji i konsultacji pracodawca — pracownik oraz prawo do ochrony socjalnej osób w wieku podeszłym.

Przyjęta w 1996 r. zrewidowana Revised European Social Charte (Nowa Europejska Karta Socjalna) uwzględniła zachodzące zmiany społeczne. Zaczęła obowiązywać z dniem 1 lipca 1999. Uaktualnia ona i umacnia prawa gwarantowane przez Kartę, a także zawiera nowe prawa i bardziej postępowe zabezpieczenia, takie jak m.in. prawo do godności w miejscu pracy (Art. 26), do ochrony przed biedą i wykluczeniem (art. 30) i prawo do mieszkania (art. 31). Ponadto zakres art. 15, dotyczącego osób niepełnosprawnych, został znacznie rozszerzony i wychodzi poza problem ich zatrudniania. Ustanawia się w nim prawo osób niepełnosprawnych do niezależności, socjalnej integracji i uczestnictwa w życiu społecznym. Na dzień obecny państwa mogą być stronami obu Kart — starej i zrewidowanej, tym bardziej, że pełne przyjęcie tego nowego dokumentu wydaje się sprawą przyszłości (państwa EWG uznały ją za obowiązującą po przyjęciu przez 1/2 a nie 2/3 sygnatariuszy). Sygnatariusze także tej pierwszej Karty ESC z 1961 r. zobowiązani są do składania co dwa lata sprawozdań Europejskiemu Komitetowi Praw Socjalnych ze stosowania norm zawartych w konwencji ESC. Od lipca 1998 r. zaczął obowiązywać drugi z przyjętych protokołów uzupełniających, wprowadzający nowy system skarg, który umożliwia składanie ich osobom fizycznym i prawnym, w tym zwłaszcza organizacjom pozarządowym. Podmioty te mogą kierować do Komitetu Praw Socjalnych zażalenia przeciwko państwom, w przypadku podejrzenia o pogwałcenie praw człowieka zagwarantowanych w Karcie (lub obydwu Kartach) jeżeli pochodzą z państw sygnatariuszy ESC. Byłe państwa socjalistyczne nawet stając się członkami Unii Europejskiej, nie ratyfikowały żadnego z dokumentów, pochodzących z lat dziewięćdziesiątych, ani protokołów dodatkowego i opcyjnego — umożliwiającego skargi indywidualne, ani zrewidowanej Karty ESC. Różnice stopnia uregulowań zakresu prawnej ochrony gwarancji socjalnych obywateli także na naszym kontynencie są znacząco istotne.

W tej sytuacji Komisja Polityki Społecznej Rady UE zajmuje się szerokim spectrum zagadnień różnej rangi i o różnym znaczeniu priorytetowym. Są to tematy-działy: a) Romowie, b) Niedyskryminacja i równe szanse dla wszystkich w UE, c) Prawa osób niepełnosprawnych, d) Prawa emerytów, e) Zdrowie i bezpieczeństwo w miejscu pracy, f) Ochrona konsumenta, g) Media, h) Zabawki, i) Uznawanie dyplomów i kwalifikacji w Unii Europejskiej, j) Podróżowanie a niepełnosprawność, k) Ochrona prywatności, l) Zatrudnienie, ł) Imigracja i azyl, m) Zwalczanie korupcji, n) Wielojęzyczność w UE, o) Bezpieczeństwo żywności, p) Piłka nożna, r) Roaming — międzynarodowe połączenia telefoniczne. Wieloma z tych zagadnień-działów zajmują się niekiedy wspólnie inne komisje Rady Europy, ale obłożenie pracą Komisji Polityki Społecznej jest największe. Różnorodność i zakres prac, będący wynikiem reagowania na problemy bieżące i kwestie zgłaszane przez państwa członkowskie UE świadczy o konieczności procedowania w zakresie znacznego bogactwa tematycznego a różnorodność ta w konsekwencji prowadzi do tego, że proces integracji odbywa się wielowymiarowo, przebiega przy znaczącym zróżnicowaniu czasu potrzebnego na wypracowanie i wprowadzenie uzgodnień.

Jednym z istotnych osiągnięć Komisji Polityki Socjalnej w ostatnim okresie jest przyjęcie dwojakiego rodzaju limitów czasu — dla pracy wykonywanej ciągle i - dla sytuacji pozostawania w gotowości do świadczenia pracy, w niektórych zawodach (np. lekarze, strażacy). [ 5 ]

Komisja Polityki Społecznej jak dotychczas nie usiłuje budować jednolitego systemu zabezpieczeń społecznych w skali całego kontynentu. Różnice w stopniu zamożności obywateli, jak i w zakresie rozbudowania systemów emerytalnych i ubezpieczeniowych są tak znaczne, że próby w tym względzie nie mogą wyjść poza elementarne porozumienia poziome pomiędzy poszczególnymi państwami, zawierającymi wyłącznie umowy bilateralne.

2. Wsparcie instytucji UE dla pro-rozwojowej polityki gospodarczej i społecznej

Wiele obszarów działania współczesnej Unii Europejskiej wymaga przeformułowania. Odnosi się to zarówno do integracji gospodarki w skali całego kontynentu jak i zagadnień absorbujących prace poszczególnych komisji unijnych w zakresie infrastruktury i sfery usług. Modernizacja transportu, inwestycje służące obsłudze transportu i bezpieczeństwa energetycznego w skali kontynentu (np. głębinowy port paliwowy w duńskim Arcus) mają priorytetowe znaczenie. Niemniej wśród projektów finansowanych przez instytucje UE są też i takie, które nie zapewniają w długim okresie wzrostu potencjału gospodarczego państw członkowskich Wspólnoty (np. budynki na wystawę EXPO pod Lizboną, czy budowle wyłącznie służące masowej rozrywce). Przykłady inwestycji związanych z organizacją mistrzostw w piłce nożnej w Grecji czy Portugalii są w tym względzie transparentne.

TTradycyjne instytucje unijne jak Europejski Bank Centralny i Europejski Fundusz Socjalny (istnieje od 1958 roku) potrzebują daleko idącego wsparcia badaniami naukowymi, pozwalającymi wypracować zarówno działania pro-rozwojowe, jak i wzmacniające postępującą integrację.

Powolne ujednolicanie podatków na terenie całej wspólnoty może zaważyć na integracji gospodarki całego kontynentu. Jednocześnie potrzebą chwili w związku z przedłużającym się światowym kryzysem ekonomicznym staje się b>globalna polityka przemysłowa. Brak takiej polityki jest wyzwaniem dla wszystkich a w pierwszej kolejności dla ekonomistów. Europa ma wspólną walutę. Nie ma zaś jednolitego zarządu polityką finansową w skali całego organizmu, jakim jest UE. Czy w związku z jednolitą walutą nie powinien działać jeden urząd o kompetencjach ministra finansów? Propozycje tego rodzaju pojawiają się wśród ekspertów w pismach fachowych i na łamach prasy o profilu finansowym.

DDo zastosowania w skali ponadpaństwowej może okazać się ujednolicenie podatków od wysokodochodowych osób prawnych. Wzorcowe w tym względzie są systemy podatkowe Austrii i Szwecji. Habsburskie cesarstwo Austro-Węgry przyjęło pośredni podatek przemysłowy jednolicie w całym państwie w roku 1867. [ 6 ] Pozwolił on na stopniowe uprzemysłowienie różnorodnych rejonów Cesarstwa takich jak Czechy, czy w pewnym stopniu Węgry i Galicja. System ten pozwolił uniknąć alokacji przemysłu ze względu na wysokość płaconych podatków i podporządkował inwestycje czynnikom stymulującym znaczący rozwój ekonomiczny, takim jak wydobywanie bogactw naturalnych, czy w jeszcze większym stopniu pomnażanie zasobów wysoko wykwalifikowanej siły roboczej. Szczegóły tego systemu podatkowego dopracowywano także po rozpadzie Cesarstwa w roku 1918 i w państwie austriackim po II wojnie światowej. [ 7 ] Na dzień obecny tego rodzaju postulaty są zgłaszane wobec UE, jako elementarny punkt wyjścia służący gospodarczej unifikacji na skalę globalną. [ 8 ]

Szwecja budowała i przekształcała swój system podatkowy od połowy XVIII stulecia. Szwedzki podatek od działalności przemysłowej wraz ze znacznymi ulgami inwestycyjnymi połączono z maksymalnie uproszczonymi wzorami poboru podatków i zasadą całkowitej ich jawności. [ 9 ] Jednocześnie to właśnie Szwecja uzyskała najdoskonalsze efekty polityki uprzemysłowienia. Warto przy tym przypomnieć, iż jest to państwo neutralne od 1724 roku (po wycofaniu się tego królestwa z umowy poczdamskiej, przygotowującej rozbiory Polski), państwem które potrafiło wykorzystać — także w prowadzonej polityce zagranicznej — swoje ogromne złoża rudy żelaza i metali rzadkich. Próby podjęcia podobnej polityki przez Hiszpanię w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX stulecia dały już niewielki wzrost poziomu życia. Jednocześnie Hiszpania nie uporała się ze znaczącym, dwucyfrowym procentem bezrobocia w latach gospodarczej prosperity. Sytuacja ta w okresie obecnego kryzysu uległa gwałtownemu pogorszeniu.

Dalekowschodnie modele ekonomiczne (japoński, koreański, chiński) w słabo rozwiniętych częściach świata w niewielkim stopniu nadają się do zastosowania ze względów kulturowych i socjoekonomicznych — braku wystarczającej ilości wykwalifikowanej i taniej siły roboczej, jak również z powodu, że ich wdrożenie prowadzi do kolosalnego rozwarstwienia społeczeństw. 


1 2 3 Dalej..

 Po przeczytaniu tego tekstu, czytelnicy często wybierają też:
Jak Internet nas zmienia?
Przed czym stoi świat?

 See comments (4)..   


 Footnotes:
[ 5 ] Nowa, unijna dyrektywa o tygodniowym czasie pracy, była konieczna, bo prawie połowa krajów nie przestrzega tej obecnie obowiązującej, ustalającej limit tygodniowy na 48 godzin. Kompromisowe rozwiązanie przewiduje, że 48 godzin to tygodniowy limit, ale pracodawca będzie mógł za zgodą pracownika wydłużyć tydzień pracy do 60 godzin w trzymiesięcznym okresie rozliczeniowym, chyba że inaczej stanowi zbiorowy układ pracy lub porozumienie partnerów społecznych w danym kraju. Przy braku porozumienia i przy zaliczeniu nieaktywnego czasu dyżurów do normalnego czasu pracy (tak jak w Polsce) tygodniowy czas pracy można wydłużyć nawet do 65 godz. Dodatkowo dyrektywa, w przypadku lekarzy czy strażaków, różnicuje czas pracy aktywnej i nieaktywnej.
[ 6 ] "§ 2. Oprócz tego następujące sprawy, jakkolwiek nie podlegają wspólnemu zarządowi, prowadzone winny być według zasad, które od czasu do czasu należy uzgadniać między sobą: 1) sprawy handlowe, a w szczególności prawodawstwo celne; [...] 2) przepisy dotyczące podatków pośrednich, a ściśle związane z produkcją przemysłową". Ustawa o sprawach wspólnych dla obu części Monarchii Austro-Węgierskiej z 21 grudnia 1867. [w:] Powszechna historia państwa i prawa. Wybór tekstów źródłowych, wyd. cyt., s. 193. Zob też Henryk Wereszycki, Historia Austrii, Wrocław 1986.
[ 7 ] N. Gajl, Teorie podatkowe na świecie, Warszawa, 1992.
[ 8 ] Andreas Kammer, Christian Kellermann, Europejska polityka podatkowa w impasie. Jak uniknąć konkurencji o najniższe podatki?, przeł. J. Smoleński [w:] Podatki. Przewodnik Krytyki Politycznej. Antologia, Warszawa 2011.

«    (Published: 04-07-2011 )

 Send text to e-mail address..     
Print-out version..    PDF    MS Word

Jerzy Kolarzowski
Doktor habilitowany, adiunkt w Instytucie Historyczno-Prawnym Uniwersytetu Warszawskiego (Wydział Prawa i Administracji). Współzałożyciel i rzecznik prasowy PPS (1987 - luty 1988), zwolniony z pracy w IPiP PAN (styczeń 1987), współredagował Biuletyn Informacyjny Ruchu Wolność i Pokój (1986–1987), sygnatariusz platformy Wolność i Pokój (1985), przekazywał i organizował przesyłanie m.in. do Poznania, Krakowa, Gdańska, Lublina i Puław wielu wydawnictw podziemnych. Posiada certyfikat „pokrzywdzonego” wystawiony przez IPN w 2003 r. Master of Art of NLP. Pisze rozprawę habilitacyjną "U podstaw europejskiej filozofii praw człowieka. Narodziny jednostki w sferze publicznej i prywatnej w pismach Braci Polskich". Zainteresowania: historia instytucji życia publicznego i prywatnego, myśl etyczna i religijna Europy (zwłaszcza okresu reformacji). Bada nieoficjalne nurty i idee inspirujące kulturę europejską. Hobby: muzyka poważna, fotografia krajobrazowa. Autor książki Filozofowie i mistycy

 Number of texts in service: 50  Show other texts of this author
 Newest author's article: Huig de Groot - świeckie polis i krawędzie czasu
All rights reserved. Copyrights belongs to author and/or Racjonalista.pl portal. No part of the content may be copied, reproducted nor use in any form without copyright holder's consent. Any breach of these rights is subject to Polish and international law.
page 1982 
   Want more? Sign up for free!
[ Cooperation ] [ Advertise ] [ Map of the site ] [ F.A.Q. ] [ Store ] [ Sign up ] [ Contact ]
The Rationalist © Copyright 2000-2018 (English section of Polish Racjonalista.pl)
The Polish Association of Rationalists (PSR)