The RationalistSkip to content
 Preview of plots in section Filozofia i światopogląd

« Back to sections of Forum
Show previous plots

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 0
06-10-2026chinyuSind wir nur im Verhältnis zu anderen "gut"?
In letzter Zeit habe ich darüber nachgedacht, was Menschen eigentlich dazu bewegt, jemanden als „guten“ Menschen zu bezeichnen.

Ich bin zu dem Schluss gekommen, dass wir von anderen nur dann als gut wahrgenommen werden, wenn wir ihnen auf irgendeine Weise dienlich sind – sei es durch materielle oder emotionale Unterstützung –, oder wenn sie beobachten, wie wir anderen etwas zugutekommen lassen.

Stellen wir uns ein Szenario vor, in dem jemand für andere keinen erkennbaren Mehrwert schafft: Die Person hält sich so weit wie möglich für sich, niemand in ihrem Umfeld weiß etwas Positives über sie zu berichten; sie fügt niemandem Schaden zu, leistet aber auch keinerlei Beitrag zum Wohl anderer. Welchen inneren Maßstab könnte eine solche Person anlegen, um sich selbst als „gut“ zu betrachten? Was würde als „Güte“ gelten, wenn es keinerlei Geben oder Nehmen in irgendeiner Form gäbe?

Würde das Konzept der Güte in einem solchen Fall für dich schlichtweg nicht existieren, wenn keine Menschen da wären, die sich eine entsprechende Meinung über dich bilden könnten? Und wäre es letztlich als existenzielles Scheitern zu werten, wenn sich niemand an dich als guten Menschen erinnert?
(To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 39 (New: 9)
06-10-2026KautiljaPolityczność
Czym owa polityczność jest?

Przegląd od AI:

[color=purple]Polityczność to jakość lub wymiar zjawisk społecznych, który wiąże się z występowaniem konfliktów, relacji władzy, sporów o wartości oraz ścieraniem się różnych wizji porządku społecznego.

Znaczenie i wymiary pojęcia

- Różnica między polityką a politycznością: W politologii (np. w ujęciu Chantal Mouffe) polityka (politics) oznacza konkretny system rządzenia, instytucje i partie, natomiast polityczność (the political) to wszechobecny wymiar antagonizmu i walki o hegemonię w społeczeństwie.

- Konflikt i decyzja: Polityczność ujawnia się tam, gdzie dochodzi do podziału na "my" i "oni" oraz gdzie zapadają rozstrzygnięcia niemające czysto technicznego, lecz fundamentalnie wartościujący charakter.

- Uniwersalność zjawiska: Współczesna filozofia i teoria kultury wskazują, że polityczność dotyczy także sfer wydawałoby się neutralnych - takich jak sztuka, literatura, język czy prawo.

Najważniejsze cechy polityczności według Machiavellego to:

1. Autonomia polityki (Skuteczność ponad moralność)

Polityka nie służy zbawieniu duszy ani realizacji moralnego dobra. Jej głównym celem jest zdobycie, utrzymanie i rozszerzenie władzy oraz zapewnienie stabilności państwa (ragione di Stato - racja stanu). Jeśli działanie niemoralne (np. kłamstwo, zdrada, przemoc) jest skuteczne i służy dobru wspólnoty, staje się ono politycznie uzasadnione.

2. Koncepcja Virtù i Fortuna

Polityczność to nieustanna walka człowieka z losem. Sukces
..
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 5 (New: 1)
05-10-2026peter887Jak możemy czemuś zaufać?
Jak możemy ufać jakiejkolwiek formie wiedzy, skoro każdy system wiedzy zdaje się opierać na założeniach?

Nawet rozum i logika opierają się na fundamentalnych zasadach lub aksjomatach, które akceptujemy – niekoniecznie dlatego, że mamy absolutną pewność, że są prawdziwe, ale dlatego, że wydają się nieuniknione, niezbędne lub dlatego, że nie mamy bardziej fundamentalnych ram, w oparciu o które moglibyśmy je uzasadnić.

Ale wtedy pojawia się głębsze pytanie: co uzasadnia same podstawy?

Jeśli każde uzasadnienie wymaga kolejnego założenia, czy ostatecznie stoimy w obliczu regresu w nieskończoność, błędnego koła rozumowania lub nieuzasadnionego punktu wyjścia?

A jeśli tak, to na jakiej podstawie możemy twierdzić, że nasza wiedza jest rzeczywiście wiarygodna?
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 2 (New: 1)
05-10-202600luyanDlaczego (jak) cokolwiek w ogóle istnieje?
Wydaje się o wiele bardziej logiczne, że nic nie powinno istnieć. Jak cokolwiek mogło powstać, nie mając z czego czerpać, bez „jednostki pamięci”?

Oto pytania dodatkowe: jak powstała podmiotowość („twoje życie”? Jak powstały formy?

Dziękuję.
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 80
03-10-2026Hamerlik KonopkaCo uzasadnia tajemnicę kapitału?
Czy tajemnica kapitału w społeczeństwie kapitalistycznym, na którym oparte są fundamentalne relacje społeczne mające charakter egzystencjalny jest pozbawieniem ludzi prawa do podejmowania świadomych decyzji dotyczących ich własnego życia?

Co lub kto daje ludziom prawo, do surowego karania zdrajców tajemnicy mienia?
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 4
28-09-2026reid88Wolna wola a boska interwencja
Jeśli ludzie posiadają wolną wolę, często wykorzystuje się ten fakt do wyjaśnienia istnienia zła moralnego: ludzie dobrowolnie decydują się krzywdzić, zabijać lub wyzyskiwać innych. Trudno mi jednak pogodzić to z ideą modlitwy i boskiej interwencji.

W islamie zachęca się nas do modlitwy do Boga i poucza, że ​​może On na nią odpowiedzieć, odroczyć spełnienie prośby lub zastąpić ją czymś lepszym. Skoro jednak Bóg może interweniować w odpowiedzi na modlitwę, dlaczego tego nie robi, gdy ludzie są bombardowani, gwałceni, mordowani lub w inny sposób cierpią – nawet jeśli modlą się o pomoc?

Jeśli Bóg niekiedy zmienia bieg wydarzeń w odpowiedzi na modlitwę, to co decyduje o tym, kiedy interweniuje, a kiedy nie? A jeśli potrafi On zapobiec skutkom ludzkich działań, to czy narusza to wolną wolę? Czy może wolna wola dotyczy jedynie naszych wyborów, a nie ich następstw?

Rodzi to we mnie szersze pytanie: skoro Bóg ma możliwość interwencji, lecz w niektórych przypadkach decyduje się tego nie robić, podczas gdy w innych interweniuje, to jak pogodzić tę wybiórczość zarówno z ludzką wolną wolą, jak i z ideą sprawiedliwego Boga?

Czy wolna wola istnieje, a jeśli tak, to czy może współistnieć z boską interwencją?
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 1
26-09-2026xoubiePytanie do utylitarystów
Gdybyś miał wybór między skazaniem jednej osoby na nieskończone cierpienie a skazaniem na nie dwóch osób – czy z perspektywy utylitarystycznej istnieje tu jakaś różnica?
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 1
20-09-2026okraglyczego zazdroszczą nam rajanie
Apacza oprowadzanego po mieście i budynkach NY, zapytano czy chciałby przeprowadzic się do NY? zaprzeczył, po czym spytano co by przeniósł do swojej osady, swojego tipi, odpowiedział że tylko wodospad

wynalazek który najbardziej przyczynił się do zmiany świata na lepsze to sanitariaty, w których spuszczamy nasze nieczystości i mamy dostęp do czystej wody.
nasi hydraulicy są najlepsi na świecie

Prawdziwy Amerykanin mądrzejszy od naszych solidarnościowych elit, w PRLu mówili, że wolą śpiwór w NY niż M5 w Wrocławiu
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 1
17-09-2026das998Albercie Camus, jak można czerpać szczęście z walki?
Camus mówi, że sama walka o szczyty wystarczy, by wypełnić serce człowieka.

Ale czy naprawdę tak łatwo być szczęśliwym w zmaganiach?

Czy to miał na myśli? Że można być szczęśliwym, stawiając czoła trudnościom?

Bo jak to w ogóle możliwe? To znaczy, można próbować być szczęśliwym, ale powiedziałbym, że naprawdę bardzo trudno być szczęśliwym, cierpiąc lub zmagając się z trudnościami.
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Last reply dateAuthorTitleAnswers: 35
17-09-2026bakugoDlaczego samobójstwo nie jest uznawane za osobisty wybór?
Dlaczego ludzie tak bardzo walczą, gdy ktoś wybiera samobójstwo?

Rozumiem, że samobójstwo głęboko wpływa na innych ludzi, ale jeśli ktoś naprawdę nie chce już żyć, po co dodajemy poczucia winy i presji, zamiast szanować jego autonomię?

Dlaczego utrzymanie kogoś przy życiu jest zawsze uważane za ważniejsze niż jego własny wybór dotyczący tego, czy chce dalej żyć ?
See replies..  (To reply, you have to sign in)

Older [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12] [13] [14] [15] [16] [17] [18] [19] [20] [21] [22] [23] [24] [25] [26] [27] [28] [29] [30] [31] [32] [33] [34] [35] [36] [37] [38] [39] [40] [41] [42] [43] [44] [45] [46] [47] [48] [49] [50] [51] [52] [53] [54] [55] [56] [57] [58] [59] [60] [61] [62] [63] [64] [65] [66] [67] [68] [69] [70] [71] [72] [73] [74] [75] [76] [77] [78] [79] [80] [81] [82] [83] [84] [85] [86] [87] [88] [89] [90] [91] [92] [93] [94] [95] [96] [97] [98] [99] [100] [101] [102] [103] [104] [105] [106] [107] [108] [109] [110] [111] [112] [113] [114] [115] [116] [117] [118] [119] [120] [121] [122] [123] [124] [125] [126] [127] [128] [129] [130] [131] [132] [133] [134] [135] [136] [137] [138] [139] [140] [141] [142] [143] [144] [145] [146] [147] [148] [149] [150] [151] [152] [153] [154] [155] [156] [157] [158] [159] [160] [161] [162] [163] [164] [165] [166] [167] [168] [169] [170] [171] [172] [173] [174] [175] [176] [177] [178] [179] [180] [181] [182] [183] [184] [185] [186] [187] [188] [189] [190] [191] [192] [193] [194] [195] [196] [197] [198] [199] [200] [201] [202] [203] [204] [205] [206] [207] [208] [209] [210] [211] [212] [213] [214] [215] [216] [217] [218] [219] [220] [221] [222] [223] [224] [225] [226] [227] [228] [229] [230] [231] [232] [233] [234] [235] [236] [237] [238] [239] [240] [241] [242] [243] [244] [245] [246] [247] [248] [249] [250] [251] [252] [253] [254] [255] [256] [257] [258] [259] [260] [261] [262] [263] [264] [265] [266] [267] [268] [269] [270] [271] [272] [273] [274] [275] [276] [277] [278] [279] [280] [281] [282] [283] [284] [285] [286] [287] [288] [289] [290] [291] [292] [293] [294] [295] [296] [297] [298] [299] [300] [301] [302] [303] [304] [305] [306] [307] [308] [309] [310] [311] [312] [313] [314] [315] [316] [317] [318] [319] [320] [321] [322] [323] [324] [325] [326] [327] [328] [329] [330] [331] [332] [333] [334] [335] [336] [337] [338] [339] [340] [341] [342] [343] [344] [345] [346] [347] [348] [349] [350] [351] [352] [353] [354] [355] [356] [357] [358] [359] [360] [361] [362] [363] [364] [365] [366] [367] [368] [369] [370] [371] [372] [373] [374] [375] [376] [377] [378] [379] [380] [381] [382] [383] [384] [385] [386] [387] [388] [389] [390] [391] [392] [393] [394] [395] [396] [397] [398] [399] [400] [401] [402] [403] [404] [405] [406] [407] [408] [409] [410]
To publish in this section, you have to sign in

« Back to the sections of Forum 


[ Cooperation ] [ Advertise ] [ Map of the site ] [ F.A.Q. ] [ Store ] [ Sign up ] [ Contact ]
The Rationalist © Copyright 2000-2018 (English section of Polish Racjonalista.pl)